« bespaard < Home > Aan het eind »

Neger in Argentinië

De man stuurt ons door de stortregen. We rijden over een weg zonder afvoersysteem, en de plassen water zijn zo diep dat er verschillende auto´s in vastlopen. Dwars over de weg lopen rivieren met water de berg af. Ik kan mijn ogen niet geloven: we zijn in Salta, waar het nagenoeg nooit regent, maar deze regenval is enorm. Ik kan niet voorkomen dat ik ´oh mijn god´ zeg bij het zien van een twee meter brede rivier dwars over de weg. De chauffeur lacht.

Hoewel Argentijns grinnikt hij om mijn Nederlandse woorden. Hij weet wat het betekent, en blijkt veel van talen te weten en ook aardig wat verschillende talen te spreken of aan het leren te zijn. Hij is een ster in het nadoen van accenten, en vergemakkelijkt zijn spaanstalige verhaal over de Quebrada de Cafayate door sommige lastige woorden in het Duits, Engels of Nederlands te vertalen.

Hij is geestig, gezellig, intelligent, heeft passie voor zijn werk. Ik zie hem als een Argentijn met een plusje, een plusje omdat hij een extra leuke Argentijn is. Onder het grootste deel van de Argentijnse bevolking heeft hij echter een minnetje. Een minnetje omdat hij van mindere afkomst is.

Vanuit Salta is het vijf uur met de bus en drie uur lopen (!) naar zijn geboortedorp in de bergen. Hij is van een bepaalde stam met een eigen taal en een eigen cultuur.

Op een avond, hij is dan vijftien jaar, onderneemt hij die lange wandeling en busrit, om een meisje uit zijn klas op te halen voor een feest. Ze zijn tot over hun oren verliefd op elkaar, en zien naar de avond uit. Na de lange reis schudt hij zijn intussen afgeknipte lange indianenhaar (althans, zo zie ik dat voor me), trekt zijn kleren nog een keer recht, en belt aan bij het grote huis in de grote stad.

Een vrouw doet open. ´Ik heb niets van je nodig´, zegt ze tegen de jongen. Hij antwoordt dat hij niets komt verkopen, maar dat hij haar dochter op komt halen voor een feest. ´Hoezo, mijn dochter? Hoe ken je haar? Zij kent jou niet´. Hij reageert dat haar dochter en hij bij elkaar in de klas zitten. ´Bij elkaar in de klas? Je bedoelt dat je op school zit? Maar dat kun jij helemaal niet betalen!´, reageert de vrouw.

Na enig aandringen wordt dochter erbij gehaald. ´Ja, dit is mijn klasgenoot, en we gaan samen dansen´, zegt het meisje tegen haar moeder. ´Maar, maar´, zegt de moeder wanhopig, ´deze jongen is casi negro, bijna een neger!´

Het gesprek wordt - vader, moeder, dochter - achter gesloten deuren verder gevoerd. Het meisje wil nog steeds met de jongen dansen, zij ziet nog geen verschil tussen arm, rijk, verschil in ras. Maar haar ouders houden vol. Pas na lang onderhandelen stemmen ze toe: ze mag gaan dansen met de jongen, zolang ze verder geen enkele (seksuele) relatie aangaat met deze jongen. Een neger, dat kan niet hoor.

De jongen, die het gesprek heeft afgeluisterd, is nooit eerder blootgesteld aan zoveel negativiteit over zijn afkomst, en druipt af. Hij gaat alleen naar het feest, en zowel hij als het meisje voelen zich rot. 

Vijftien jaar later zit ik naast hem in een auto. Ik kijk naar zijn huid, en kan niet onderscheiden dat deze donkerder is dan andere huiden die ik de afgelopen negen weken heb gezien. Maar de Argentijnen, en vooral de Argentijnen in Salta, zien het wel. De ´negers´ in Argentinië maken schoon, werken op het land. De ´blanken´ in Argentinië verdienen meer dan de ´zwarten´ met een betere opleiding en meer werkervaring.

In heel Argentinië heb ik nog geen enkel hoofddoekje gezien. Er zijn geen zwarte mensen, geen of ´onzichtbare´ moslims, geen Chinezen. Alleen maar Argentijnen. Maar vanaf vandaag weet ik dat een gewone Argentijn door een andere gewone Argentijn als neger kan worden beschouwd, in de meest negatieve zin van het woord.

zes reacties